Warto odwiedzić | Mureș

Zbudowany w latach 1908–1912 dla barona Istvána Ugrona zamek łączy w sobie style neogotycki i neoromański, przypominając średniowieczny francuski zamek. Został zbudowany z 365 oknami, 4 wieżami, 52 pokojami, 7 tarasami i 12 korytarzami, zgodnie z symboliką kalendarzową. Po nacjonalizacji mieściły się w nim różne instytucje. Obecnie jest własnością Rady Powiatu Mureș i można go oglądać wyłącznie z zewnątrz.

Neobarokowy zamek Rhédey w miejscowości Sângeorgiu de Pădure uzyskał swój obecny wygląd podczas renowacji przeprowadzonej w latach 1807–1809. Jest to miejsce urodzenia Claudii Rhédey, żony księcia Aleksandra von Württemberg i praprababki króla Karola III. W odrestaurowanym zamku znajduje się wystawa „Mysteria Residentiae Rhédey”, centrum informacji turystycznej oraz wystawa sztuki na parterze. Naprzeciwko znajduje się XIII-wieczny kościół reformowany, który przeszedł renowację zachowującą historyczny charakter, oraz grobowiec Claudii Rhédey.

Osada była własnością rodziny Kemény przez 300 lat. Ten dwupiętrowy budynek z bastionami w każdym rogu uzyskał swój obecny kształt w latach 1537–1557, a fasadę w stylu późnego baroku otrzymał w 1818 roku. W okresie międzywojennym był centrum kulturalnym, w którym odbywały się spotkania literackie. Został nieznacznie uszkodzony podczas II wojny światowej, ale później został poważnie zdewastowany. Od 2014 roku ponownie należy do rodziny i jest otwarty dla zwiedzających.

Jezioro Niedźwiedzie w Sovacie jest największym jeziorem heliotermalnym na świecie, o stężeniu soli wynoszącym 250 g/l. Powstało w 1875 roku po tym, jak ulewne deszcze zasypały lejek krasowy. Pierwotnie nazywało się Jeziorem Illyés, ale ze względu na swój kształt przemianowano je na Jezioro Niedźwiedzie. Zajmuje powierzchnię 4 hektarów i ma głębokość 18 m, co czyni je popularnym miejscem wypoczynku w sezonie letnim. Mechanizm termiczny utrzymuje ciepło głębokiej, słonej wody, dzięki czemu jezioro zyskało przydomek „Morza Martwego Transylwanii”.

Zbiornik wodny Bezidu Nou powstał w latach 1975–1990 poprzez budowę tamy na terenie dawnej wsi, w celu ochrony przeciwpowodziowej i zaopatrzenia miasta w wodę. Pojemność zbiornika wzrosła z 10 do 16 milionów m³, co spowodowało zalanie wsi i przesiedlenie jej mieszkańców. Obecnie jezioro jest popularnym miejscem weekendowych wycieczek. Na jego końcu znajduje się Park Pamięci z murem żałobnym, starymi zdjęciami, dzwonnicą i rzeźbami pogrzebowymi, z których każda symbolizuje dom i zachowuje układ wsi.

Sława Sovaty rosła dzięki jej wodom leczniczym, zwłaszcza po wybudowaniu pierwszych łaźni publicznych (Łaźnie Géra) w latach 40. XIX wieku. Arystokraci budowali tu letnie wille, takie jak Villa Sara i Villa Lola. Po I wojnie światowej rumuńska rodzina królewska przyjeżdżała tu na wypoczynek i leczenie. W tamtym czasie w Sovacie znajdowały się dwa hotele z 32 i 18 pokojami, 74 wille z 417 pokojami, dwie restauracje, kawiarnia oraz czytelnia. Kurort działał od 1 czerwca do 30 września.

Wieża Belvedere w Sovacie stanowi część sieci szlaków wokół słonych jezior i arboretum w rezerwacie przyrody Jezioro Niedźwiedzie. Znajduje się na końcu Alei Zachodniej, a dojazd samochodem jest możliwy również od strony ulicy Privighetorii. Wieża, do której wstęp jest bezpłatny, ma 28 m wysokości, a na jej szczyt prowadzą spiralne schody, z których rozciąga się panoramiczny widok 360 stopni na okoliczne wzgórza, wioski oraz centralną, wschodnią i północną część miasta.

Stanowisko rzymskie w Călugăreni stanowiło część systemu obronnego Limes, chroniącego dolinę Niraj i prowincję Dacji. Jego dokładną lokalizację ustalono w XIX wieku. Wykopaliska ujawniły obecność pomocniczej jednostki piechoty wraz z budynkiem dowodzenia, łaźniami i domami cywilnymi. W 2015 roku utworzono Park Archeologiczny, zarządzany przez Centrum Badań nad Rzymskim Limesem. Park, zajmujący powierzchnię ponad 5 ha, posiada pawilony typu TIME BOX, prezentujące codzienne życie cywilne i wojskowe Rzymian oraz informacje dotyczące wykopalisk.

Pociąg parowy Sovata, zbudowany w 1949 roku w Polsce, kursuje po dawnej linii kolejowej o wąskim rozstawie torów łączącej Târgu Mureș z Praid, otwartej w 1915 roku i zamkniętej w 1997 roku. Od 2011 roku odcinek z Sovaty do Câmpu Cetății jest wykorzystywany do celów turystycznych. Latem turyści mogą wybrać się na 14-kilometrową przejażdżkę, zjeść posiłek w hodowlach pstrągów, wybrać się na wędrówkę lub odwiedzić Centrum Turystyczne Mini-Niraj, w którym znajduje się szczegółowy model doliny Niraj oraz produkty lokalnych producentów.

Nazwa wsi prawdopodobnie pochodzi od górującego nad nią Wzgórza Twierdzy, ukrytego w wąskiej dolinie Niraj. Jest to popularna miejscowość turystyczna, znana z tradycyjnego pstrąga smażonego w mące kukurydzianej z sosem czosnkowym. Okoliczne lasy oferują trasy piesze i rowerowe, przejażdżki kolejką wąskotorową, parady balonów na ogrzane powietrze oraz festiwale borówek. Centrum turystyczne Mini-Niraj przy wjeździe do wsi prezentuje szczegółową makietę całej doliny Niraj i promuje jej atrakcje przyrodnicze i kulturowe.

Rezerwat piwonii stepowej zajmuje powierzchnię 3,49 hektara i jest siedliskiem 359 gatunków roślin, w tym piwonii stepowej (Paeonia tenuifolia), która kwitnie od maja do czerwca. Jest to najbardziej na północ wysunięte miejsce występowania tego chronionego gatunku w Rumunii, a od 1932 roku rezerwat ten jest pomnikiem przyrody. Udana akcja ratunkowa to głównie zasługa Marcu Sâncrăiana, który wysiał nasiona w kretowiskach. Dzisiaj zwiedzający mogą podziwiać w rezerwacie dziesiątki tysięcy tych kwiatów.

Muzeum Etnograficzne im. Antona Badea, założone w 1960 roku z 64 przedmiotami gospodarstwa domowego i strojami ludowymi, obecnie posiada tysiące eksponatów sztuki ludowej i rzemiosła w zabytkowym budynku głównym z 1892 roku. Jego piękny ogród przypomina miniaturową wioskę z tradycyjnymi domami, drewnianym kościołem i ludowymi urządzeniami technicznymi. Instytucja oferuje wiele wydarzeń i programów edukacyjnych dotyczących lokalnych zwyczajów i rzemiosła.

Twierdza w Saschiz została zbudowana w XIV wieku w celu ochrony wsi i okolic. Wzniesiona na ruinach rzymskich przez lokalną społeczność niemieckiego pochodzenia, ma owalny kształt i jest otoczona murami o wysokości 7–9 m, czterema wieżami narożnymi oraz dwiema wieżami bramnymi. Wewnątrz znajdowały się dwa stawy i studnia o głębokości 60 m, prawdopodobnie łącząca się z centrum wsi. Ta chłopska twierdza pozostaje do dziś główną atrakcją turystyczną w Saschiz.

Wieś Sânvăsii leży w dolinie Niraj, nazwanej na cześć króla Władysława I, wspomnianego w dokumentach papieskich z 1332 roku jako Sancto Ladislao. Kościół unitarny na wschodnim zboczu wzgórza pochodzi prawdopodobnie z XIV wieku i łączy w sobie elementy stylu gotyckiego i romańskiego. Kaplica, ufundowana w 1580 roku przez Jánosa Sügéra, pochodzi z XIV wieku, a wieża z XV. Na uwagę zasługują freski w prezbiterium z 1496 roku.

Położony 16 km od Sighisoary, ufortyfikowany kościół ewangelicki w Apoldzie stoi na wzgórzu w centrum wsi. Pierwotnie zbudowany w XIII wieku jako romańska bazylika, został przebudowany w stylu późnego gotyku w XV wieku z dodaniem imponującej zachodniej wieży. Obecny kompleks został ukończony w XV–XVI wieku. Wieża zegarowa posiada strzelnice; nad prezbiterium znajduje się galeria obronna. Kościół otoczony jest podwójnymi murami z wieżami i wieżami bramnymi.

Ufortyfikowany kościół ewangelicki w Archicie jest największym kościołem w okręgu Mureș. Zbudowany w XIII wieku w stylu romańskim, został przebudowany w XIV wieku w stylu gotyckim. Charakteryzuje się podwójnymi murami z trzema wieżami narożnymi oraz potężną wieżą zachodnią z XV wieku. Odrestaurowany w 2011 roku, a jego zegar został naprawiony w 2020 roku. Kościół ten jest popularną atrakcją turystyczną położoną wśród łagodnych wzgórz w pobliżu Sighisoary.

W miejscowości Cloașterf znajduje się jeden z najlepiej zachowanych kościołów warownych w Transylwanii, zbudowany w latach 1521–1524 przez mistrza Ștefana Ungara. Zaprojektowany jako kościół-forteca chroniąca przed bronią palną, otoczony jest murami obronnymi z wieżami narożnymi. Wewnątrz znajduje się XVIII-wieczna trójstronna galeria z motywami kwiatowymi oraz malowidłami przedstawiającymi inne kościoły warowne.

Ten gotycki kościół warowny jest prawdopodobnie trzecim kościołem wzniesionym w tym miejscu. Został prawdopodobnie zbudowany na początku XV wieku, a następnie ufortyfikowany około 1500 roku. Ma bardzo wysoki sufit i w większości jest w dobrym stanie. Jego dzwonnica / donżon jest również ogromna w porównaniu z innymi kościołami warownymi. Kiedyś posiadał jeszcze jedną wieżę w północno-wschodniej części. Bagaciu wzbogaciło się w średniowieczu, głównie dzięki nadwyżkom wina.

Znacząca część dzisiejszego kościoła pochodzi z kościoła gotyckiego, którego pierwsza faza budowy sięga XIV wieku. Na to datowanie wskazują nawy boczne, co sugeruje, że kościół pierwotnie miał formę bazyliki. Ponadto już w 1332 r. w dokumencie po raz pierwszy wspomniano o proboszczu w Batoș. W 1728 r. kościół został poważnie uszkodzony w wyniku wielkiego pożaru. Mniejsze zniszczenia odnotowano w dzwonnicy zbudowanej w 1638 r. w południowo-wschodniej części kościoła.

Gotycki kościół halowy został zbudowany w pierwszej połowie XV wieku. Kamień zwieńczający sklepienie krzyżowo-żebrowe chóru nosi datę 1447 r., co oznacza zakończenie tego etapu budowy. Chór i nawa są podparte przyporami. Żebra sklepienia spoczywają na bogato profilowanych konsolach ściennych. Kościół posiada dwuczęściowe gotyckie okna z maswerkami. Na początku XVI wieku w zachodnim skrzydle nawy wzniesiono wieżę oraz podpartą łukami kondygnację obronną nad chórem. Ten podwyższony chór został rozebrany w 1896 roku.

W tej niewielkiej wsi w XV wieku wzniesiono kościół halowy, którego prezbiterium zamykała konstrukcja wielokątna. Po zachodniej stronie zachowanego do dziś gotyckiego kościoła zbudowano wieżę z poziomem obronnym i iglicą. Jak sugerują przypory, wnętrze kościoła było najprawdopodobniej pokryte sklepieniami, które później zastąpiono płaskim sufitem. Z muru obronnego zachowały się jedynie ruiny.

W 1868 r. pożar zniszczył stary kościół w Ideciu de Jos. Odbudowę rozpoczęto w 1870 r., ale nabożeństwa nadal odprawiano na świeżym powietrzu aż do 1874 r. Wierni siedzieli w dużym kręgu na krokwiach, które później miały podtrzymywać dach wieży. Nowo wybudowany kościół halowy nie wykazuje żadnych szczególnych cech stylistycznych: wnętrze podzielone jest na trzy sklepione przęsła oddzielone łukami pasowymi, chór posiada sklepienie lunetowe, a między chórem a nawą znajduje się okrągły łuk triumfalny.

W XV wieku w miejscowości Ideciu de Sus wzniesiono niewielki gotycki kościół halowy, składający się z nawy i prostokątnego, zamkniętego chóru. Obecny wygląd kościoła, z płaskim, lekko zaokrąglonym drewnianym stropem, uzyskał on w 1861 roku. Okna są duże, szerokie i zamknięte łukami okrągłymi. Od strony północnej i zachodniej znajdują się drewniane kruchty, a portal zachodni ma łuk ostrołukowy. Przed południowym wejściem znajduje się przedsionek, a szeroki, okrągły łuk triumfalny łączy chór z nawą główną.

Ten niewielki kościół halowy został zbudowany w XV wieku na grzbiecie górskim na zachodzie miejscowości Idiciu. W wyniku burzy w 1690 roku zawaliło się sklepienie. W latach 1825–1827 średniowieczny chór został zastąpiony większym w wyniku prac przebudowy przeprowadzonych przez Conrada, mistrza budowlanego z Mediaș. W 1904 roku przeprowadzono gruntowny remont, w ramach którego zamontowano nową więźbę dachową. W 1927 roku rozebrano starą drewnianą dzwonnicę i wzniesiono nową po zachodniej stronie kościoła.

Na zboczu doliny, w połowie wysokości wzgórza nad wsią, stoi skromny kościół halowy w Magheruș. Pozbawiony wyraźnych cech stylistycznych, został prawdopodobnie zbudowany w XVI wieku. Dzwonnica wykonana jest z masywnego kamiennego muru i jest znacznie starsza od kościoła. Przypuszczenie to potwierdzają wąskie, długie strzelnice, które pochodzą z okresu sprzed pojawienia się broni palnej. Od trzeciego piętra dzwonnica jest zbudowana z ceglanego muru, a piąte piętro tworzy otwartą blankę na wiszących podporach.

W skardze skierowanej do papieża w 1309 r. mimochodem wspomniano, że kościół w Nadeș jest poświęcony św. Marcinowi. W drugiej połowie XV wieku kościół przeszedł gruntowną przebudowę. Około 1850 r. nawę główną rozebrano, a na jej miejscu Samuel Teutsch do 1853 r. wzniósł nową budowlę w stylu neoklasycystycznym, której sklepienie przebija wschodnią stronę muru obronnego.

Wieś Ormeniș została po raz pierwszy wspomniana w dokumentach w 1319 roku. Jest ona częścią tzw. „Kokelburger Komitat”, czyli swego rodzaju prowincji lub obszaru administracyjnego. Ormeniș należy do grupy 13 wsi z tego regionu, które w XVIII i XIX wieku podjęły starania o wygranie procesu przeciwko swoim właścicielom ziemskim, ponieważ uważały, że ich tradycyjne wolności i prawa nie są respektowane.

Po zawaleniu się pierwotnego kościoła romańskiego w Şaeș w 1802 r. ruiny zostały całkowicie usunięte, a na ich miejscu wzniesiono neoklasycystyczny kościół halowy z wąskim prezbiterium i zachodnią dzwonnicą, którego budowę ukończono w 1820 r. Fasady dzwonnicy i kościoła charakteryzują się subtelną kompozycją pilastrów i gzymsów. Wieżę wieńczy dach piramidalny pokryty kolorowymi, szkliwionymi dachówkami. Na szczycie piramidy umieszczono latarnię pokrytą blachą i ozdobioną metalowymi girlandami.

Wieś położona jest w prawej dolinie rzeki Tarnava Mare. Na skrzyżowaniu trzech ulic w centrum wsi stoi kościół warowny. Pierwotnie wioski Seleuș, Hoghilag, Laslea, Duneș i Prod znajdowały się na terenie klasztoru, ale pod koniec XIV wieku Seleuș stało się wolną gminą diecezji Sighișoara. Kościół pod wezwaniem św. Władysława jest wspomniany w dokumentach z 1476 roku. Posiada chór z sklepieniem krzyżowo-żebrowym o wielokątnym zakończeniu i przyporami.

Zabytkowy renesansowy zamek Bethlen w Criș pochodzi z XV wieku i został założony przez Márka Bethlena. Jego charakterystyczne skrzydło z łukami zostało prawdopodobnie dobudowane w 1559 roku. Najstarszą częścią jest pięciopoziomowa, cylindryczna Wieża Łuczników, zbudowana w celach obronnych. Bogato zdobiony kompleks należy do najważniejszych renesansowych budynków cywilnych w Transylwanii. Rodzina Bethlenów mieszkała tu aż do okresu międzywojennego; następnie zamek został znacjonalizowany. W 2007 roku spadkobiercy odzyskali go i powierzyli fundacji w celu przeprowadzenia renowacji.

Budowę zamku Bethlen w Bahnea rozpoczęto w 1545 r.; w latach 1679–1719 wzmocniono go kamiennymi murami, ośmiokątnymi bastionami i wieżami bramnymi. Łączy on w sobie styl romantyczny i neorenesansową architekturę, a na trzech poziomach mieści 42 pokoje. W czasach komunizmu mieściły się w nim instytucje publiczne, ale po 1989 r. stan zamku uległ pogorszeniu. W 2008 roku został zwrócony spadkobiercom, którzy później przekazali go Kościołowi reformowanemu.

Pałac Kultury, zbudowany w latach 1911–1913 z inicjatywy burmistrza György’ego Bernády’ego, jest jednym z najpiękniejszych przykładów stylu secesyjnego w Transylwanii. Architekci Marcell Komor i Dezső Jakab, którzy zaprojektowali również ratusz, ozdobili budynek freskami, mozaikami i witrażami. Wewnątrz znajdują się foyer, sale koncertowe oraz Sala Lustrzana. Obecnie mieści się tu biblioteka powiatowa, galerie sztuki oraz filharmonia państwowa.

Pałac Kultury, zbudowany w latach 1911–1913 z inicjatywy burmistrza György’ego Bernády’ego, jest jednym z najpiękniejszych przykładów stylu secesyjnego w Transylwanii. Architekci Marcell Komor i Dezső Jakab, którzy zaprojektowali również ratusz, ozdobili budynek freskami, mozaikami i witrażami. Wewnątrz znajdują się foyer, sale koncertowe oraz Sala Lustrzana. Obecnie mieści się tu biblioteka powiatowa, galerie sztuki oraz filharmonia państwowa.

Kompleks rekreacyjno-sportowy „Mureșul”, nazywany przez mieszkańców „Weekend”, jest najpopularniejszym letnim miejscem wypoczynku w Târgu Mureș, zajmującym powierzchnię około 40 hektarów. Znajdują się w nim baseny o różnej wielkości, plaże z naturalną trawą, tarasy gastronomiczne, boiska sportowe, a nawet kanał żeglugowy odcięty od dawnej odnogi rzeki Mureș.

W 1802 roku hrabia Sámuel Teleki, kanclerz Transylwanii, otworzył pierwszą bibliotekę publiczną w regionie. Budynek powstał w latach 1799–1802 i mieścił około 40 000 tomów ważnych dzieł naukowych oraz czytelnię. Po II wojnie światowej zbiory powiększyły się o 80 000 tomów pochodzących z dawnego Kolegium Reformowanego oraz innych źródeł. Dziś skarby Biblioteki Telekiego można podziwiać w sali na parterze.

Płaskowyż Cornești to popularne letnisko oferujące spacery w cieniu, place zabaw, największy w mieście skatepark, kolejkę wąskotorową oraz bieżnię. Założone w latach 60. XX wieku na niewielkim obszarze zoo rozciąga się obecnie na 42 hektarach i jest domem dla ponad 800 zwierząt należących do 150 gatunków. Jest to największe pod względem powierzchni zoo w kraju i jedyne, w którym żyją słonie, żyrafy i gibony.

Lotnisko zapewnia szybki i wygodny dostęp do licznych atrakcji turystycznych w Rumunii, co czyni je idealną bazą wypadową dla osób pragnących odkrywać piękno tego kraju. Dzięki nowoczesnej infrastrukturze i sprawnym połączeniom podróżni mogą z łatwością dotrzeć do różnych regionów. Lotnisko stanowi zatem bramę do wyjątkowych krajobrazów naturalnych, miast o bogatej historii, zabytków dziedzictwa kulturowego oraz różnorodnych autentycznych wrażeń.